6 tips voor meer gemotiveerde hoogbegaafde kinderen

//6 tips voor meer gemotiveerde hoogbegaafde kinderen

6 tips voor meer gemotiveerde hoogbegaafde kinderen

Er wordt wereldwijd veel onderzoek gedaan naar motivatie bij leerlingen van alle leeftijden. Daaruit komt een aantal manieren waarop je leerlingen in een goede flow kunt krijgen. Hieronder 6 tips, die iedere goede leerkracht eigenlijk wel weet, maar misschien nog niet uitvoert. En die geschikt zijn voor hoogbegaafde kinderen.

  1. Geef een goed passende uitdaging
    Kinderen (en volwassenen ook) zijn het meest gemotiveerd wanneer ze een taak krijgen die bij hun niveau past: het te makkelijk zodat het saai is, en niet te moeilijk zodat het frustrerend (soms noemen ze dit ook saai!) is. Een open deur misschien, maar o, zo belangrijk!
    Zoek werk buiten hun comfortzone, maar niet in de paniekzone. Bij sommige hoogbegaafde kinderen is de leerzone erg klein, en dus is het moeilijk om passend werk te vinden. Onmogelijk is het echter niet als je goed kijkt naar en overlegt met de leerlingen, en ze goed voortoetst. Probeer ze regelmatig op de rand van de leerzone en paniekzone te laten werken (=hoge eisen!) en blijf het niveau naar boven aanpassen wanneer ze zich ontwikkelen.

2. Begin met een vraag, niet met het antwoord
Het alleen maar onthouden van aangereikte informatie is saai. Heel erg saai. En het past niet bij de leerstijl van veel hoogbegaafde kinderen die vaak graag onderzoekend leren. Geef kinderen de kans om de antwoorden op te zoeken, uit te vinden, bij elkaar te puzzelen. Het werken met onderzoeksvragen is hier een vorm van. Geef de lesstof niet als een voldongen feit (zoals “Lees blz 32 in je boek”) waar je niks meer aan hoeft te doen, maar als een vraagstuk dat ontdekt moet worden. En stel eisen aan de kwaliteit van het onderzoeken ervan.
Een manier om hoge verwachtingen te stellen aan de inhoud van het werk van de leerling is via de taxonomie van Bloom.

3. Laat kinderen een competitie met zichzelf houden
Veel taken op school, zoals opdreunen van de tafels of het memoriseren van Franse woordjes, zijn van zichzelf niet zo heel erg interessant. En veel hoogbegaafde kinderen vinden het lastig om te automatiseren, wat het dubbel zo ‘saaaaai’ maakt. Geef kinderen inzicht in het nut van de taak. Niet alleen dat ze bij het onthouden van de tafels straks makkelijker de deelsommen kunnen maken, maar ook wat oefening van dit soort saaie taken met hun brein en doorzettingsvermogen doet. En laat kinderen daarna een wedstrijd met zichzelf doen. Zeg een keer die tafel op en noteer hoe dat ging (aantal fout, de tijd) en hou daarna bij hoe ze zich iedere keer verbeteren. Bijvoorbeeld de tijd en aantal fouten in een grafiekje.

4. Leren in concrete situaties
Uit veel onderzoek komt naar voren dat leerlingen veel gemotiveerder werken als ze werken aan een probleem dat echt bestaat. Dus geen abstracte lessen, maar juist werken in concrete situaties: probleemgestuurd leren! Dit zorgt ervoor dat leren zinvol is en betekenis krijgt. Het gaat over ‘de echte wereld’ en dat motiveert leerlingen enorm. Dus: geen boek open slaan, maar met de leerlingen het veld in!

5. Leer mét, van en door elkaar
Laat kinderen in groepjes nieuwe stof uitvinden en de lastige momenten met elkaar delen. Deel de lesstof op in stukken en laat leerlingen afwisselend de leerling en de leerkracht zijn. Want: als je de lesstof kunt uitleggen aan anderen, dan beheers je het pas echt goed én vergeet je het minder snel.

Samenwerken is voor hoogbegaafde kinderen soms lastig, vooral omdat er van andere kinderen soms weinig nieuws te leren is. Hoogbegaafde kinderen steken er soms met kop en schouders boven uit. Toch kunnen ze veel hebben aan het werken in een groep, mits ze hierin goed begeleid worden. Leg ze uit wat er gebeurt wanneer ze door hun snelle, creatieve en complexe denken niet aansluiten bij andere kinderen. Dit geeft hen handvatten voor hun toekomstige carrière. Geef ze daarnaast ook met grote regelmaat de kans om samen te werken met andere hoogbegaafde kinderen, bijvoorbeeld in een plusklas. Leren gebeurt namelijk niet alleen mét elkaar, maar ook dóór elkaar: andere kinderen die je uitdagen om eens in je zone van naastgelegen ontwikkeling te gaan kijken!

6. Duik diep!
Hoe dieper je in een onderwerp duikt, hoe interessanter het meestal wordt. Laat kinderen merken hoe fijn het is om ergens écht veel van af te weten, laat ze expert worden in dat deel van de lesstof! Dat motiveert enorm. En hoe meer je weet, hoe meer je je ook realiseert wat je nog niet weet. Dus laat de kinderen ervaren dat hun nieuwe kennis/vaardigheid/ervaring van pas kan komen bij het ontdekken van een ander diep stuk van de lesstof dat ze nog moeten/willen leren. Laat de kinderen daarbij zo diep duiken als ze willen, rem ze niet af en motiveer ze door feedback te geven op hun inzet en het proces.

Uiteraard zijn er nog veel meer tips voor het werken met hoogbegaafde kinderen. Mocht je behoefte hebben aan ondersteuning of vragen hebben, neem dan contact met mij op.

Deze tips zijn gebaseerd op dit Engelstalige artikel.

2017-04-11T22:56:38+00:00